Nederland zal zich moeten aanpassen aan zomers van 40 graden

In dit artikel:

De hittegolf van eind juni heeft volgens experts pijnlijk duidelijk gemaakt dat Nederland nog onvoldoende is ingericht op langdurige extreme hitte. Tijdens de elf dagen met recordtemperaturen kwamen tal van voorzieningen onder druk te staan: scholen gingen dicht, evenementen werden afgelast, het treinverkeer liep vast en ook zorginstellingen, wegen en woningen kregen het zwaar te verduren. Tegelijkertijd wordt de kans op zulke hittegolven door klimaatverandering steeds groter.

Volgens Nanco Dolman van Deltares zijn veel maatregelen nu vooral noodgrepen en nog te weinig gericht op de toekomst. Dat is zorgelijk, omdat hitte niet alleen oncomfortabel is, maar ook gevaarlijk voor de gezondheid en de economie: tijdens deze periode stierven bijna vijfhonderd mensen meer dan normaal en liepen sectoren als bouw, transport en landbouw schade op.

De kern van de oplossing ligt volgens deskundigen in een andere inrichting van de leefomgeving. Nederlandse steden houden warmte vast door beton, glas en dakpannen, terwijl nieuwbouw vaak vooral op isolatie tegen kou is ontworpen. Meer groen kan helpen: bomen zorgen voor schaduw en verkoeling, en de zogeheten 3-30-300-regel moet steden leefbaarder maken. Toch hebben nog honderden gemeenten geen hitteplan, een draaiboek om kwetsbare groepen zoals ouderen, daklozen en schoolkinderen te beschermen.

Lokale aanpak werkt het best, zeggen experts, bijvoorbeeld met koelteplekken in bibliotheken, musea en buurtcentra, of met extra voorzieningen in scholen en zorginstellingen. Gemeenten in Utrecht en Gelderland lopen hierin voor, mede dankzij provinciale steun. Volgens Klimaatverbond moet hitte net zo serieus en structureel worden aangepakt als wateroverlast.