Deze hittegolf was 50 jaar geleden waarschijnlijk nog onmogelijk

In dit artikel:

Een recordbrekende hittegolf houdt Europa al een week in zijn greep, en volgens een snelle analyse van World Weather Attribution is die zonder door mensen veroorzaakte klimaatverandering niet mogelijk geweest. Onderzoekers stellen dat de huidige temperaturen door de opwarming van de aarde sterk zijn opgedreven: vergelijkbare omstandigheden zouden vijftig jaar geleden nog veel koeler zijn geweest, en vóór de menselijke opwarming zelfs ondenkbaar.

Vooral de zogeheten plaknachten vallen op. Die zijn nu al veel waarschijnlijker dan in 2003, toen Europa te maken kreeg met een beruchte hittegolf die tienduizenden doden veroorzaakte. Ook de extreme warmte overdag komt inmiddels veel vaker voor. De aarde is sinds de pre-industriële tijd ongeveer 1,4 graden warmer geworden, en zonder extra maatregelen kan dat tegen 2100 oplopen tot zo’n 3 graden.

De onderzoekers waarschuwen dat juni normaal gesproken niet eens de heetste maand in Europa is, maar dat in bijna de helft van de onderzochte steden al records voor hittestress zijn gesneuveld of op het punt staan te sneuvelen. Hoge temperaturen in combinatie met vochtige lucht maken afkoelen lastig, vooral in steden waar het door het hitte-eilandeffect nog warmer wordt. Dat brengt risico’s mee voor de gezondheid én voor infrastructuur zoals wegen, stroomnet, ziekenhuizen en scholen.

Hitte treft bovendien niet iedereen even hard. Ouderen, mensen zonder vaste woonplek, mensen met een beperking, zwangere vrouwen en jonge kinderen lopen extra gevaar, terwijl sociale ongelijkheid bepaalt wie zich wel of niet goed kan beschermen. Hitte-expert Carolina Pereira Marghidan van het Rode Kruis benadrukt dat Europa wel beter voorbereid is dan vroeger, maar dat de voorzieningen en het beleid moeten worden aangepast aan een toekomst met vaker en heviger extreme hitte.

De wetenschappers sluiten uit dat El Niño de oorzaak is van deze Europese hittegolf. Zij wijzen opnieuw naar het verbranden van olie, gas en kolen als belangrijkste motor achter de klimaatopwarming, waardoor zulke hittegolven steeds normaler dreigen te worden.